Psychologie op de werkvloer

Psychologie voor managers: wat je leert van dit Lego-experiment

Wat motiveert mensen in hun werk? Het houdt gedragseconoom en meester in de psychologie Dan Ariely al jarenlang bezig. Hij bedacht een experiment met Lego-figuren om meer te leren over motivatie en financiële prikkels. De uitkomst blijkt interessant voor managers.

De aanleiding: PowerPoint in de prullenbak

Ariely sprak op een dag met een van zijn studenten. Deze had net wekenlang op een PowerPoint presentatie gezwoegd.

Waarom? Hij werkte bij een bank en moest een fusie voorbereiden.

Elke nacht bleef hij tot in de vroege uurtje doorwerken. Dat was geen probleem voor de student: hij barstte van de motivatie.

Een dag voor de deadline mailde zijn baas: “Mooie presentatie, maar de fusie gaat niet door.”

De student had al zijn werk voor niets gedaan. Niemand zou zijn presentatie ooit te zien krijgen. Hij belandde in een depressie.

Een onderzoekje in de toegepaste psychologie

Het bracht Ariely op een idee: Hij wilde onderzoeken hoe belangrijk zingeving (of intrinsieke motivatie) was bij het uitvoeren van een taak.

Bij het experiment vroeg de psycholoog aan deelnemers om een Lego-figuurtje (Bionicle) te bouwen voor 3 dollar. Na afloop zette hij deze onder tafel. Hij vroeg de deelnemer vervolgens nóg een figuurtje te bouwen voor 2 dollar en 70 cent. Enzovoorts, voor steeds minder geld.

Bij een tweede opzet vroeg hij deelnemers wederom om Lego-figuurtjes te bouwen. In plaats van de figuurtjes onder tafel te zetten, brak hij ze voor de ogen van de deelnemers af. Vervolgens mochten ze met dezelfde Lego voor een lager bedrag weer een figuurtje bouwen.

Wat bleek: In de eerste opzet bouwden deelnemers veel meer Lego.

Ook Lego-liefhebbers verloren hun motivatie

Mensen doen dus graag zinvol werk. Die conclusie had je misschien zonder onderzoek ook wel kunnen trekken. Maar een andere factor in het experiment van Ariely maakt het extra interessant:

Hij vroeg van tevoren aan alle deelnemers of ze van Lego hielden.

De Lego-liefhebbers (met intrinsieke motivatie) bouwden meer poppetjes die onder tafel werden gezet. Maar bij de direct afgebroken poppetjes waren ze nét zo gedemotiveerd als de andere proefpersonen.

Vertaald naar de werkvloer: Hoe leuk mensen hun werk ook vinden, ze moeten wel duidelijk resultaten zien.

Managen als een meester in de psychologie?

Er zijn boeken en tijdschriften volgeschreven over het motiveren van werknemers met toegepaste psychologie. Ook TEDtalks (zoals deze waar Ariely vertelt over het Lego-experiment) vormen een inspiratiebron.

Toch doen zelfs de grootste bedrijven nog behoorlijk wat fout.

Ariely noemt ook een voorbeeld waarin Microsoft (letterlijk: ‘een groot softwarebedrijf uit Seattle) een team van techneuten compleet depressief achterlaat na het rücksichtslos annuleren van een project.

Benieuwd hoe Microsoft het wél had moeten aanpakken?

Bekijk hier de volledige TEDtalk en meld je gelijk aan voor het evenement: ‘De psychologie van het motiveren’ met sprekers zoals Dan Ariely, Joris Luyendijk, Janka Stoker en Arend Ardon.